కర్ణాటక ముఖ్యమంత్రి సిద్ధరామయ్య తన పదవి నుంచి తప్పుకోవడం రాజకీయంగా ఒక సాధారణ పరిణామంలా కనిపించడం లేదు. గురువారం నాడు బెంగుళూరులో తన క్యాబినెట్ మంత్రులతో జరిగిన బ్రేక్ ఫాస్ట్ మీటింగ్ తర్వాత ఆయన తన రాజీనామాను అధికారికంగా ధృవీకరించారు. అయితే, ఆయన ఎగ్జిట్ ఏమాత్రం సైలెంట్ గా జరగకూడదని ముందుగానే నిర్ణయించుకున్నారు. ముఖ్యమంత్రి కుర్చీ దిగడానికి సరిగ్గా ముందు, అత్యంత వివాదాస్పదమైన రాష్ట్ర వెనుకబడిన తరగతుల కమిషన్ రూపొందించిన సామాజిక, ఆర్థిక, విద్యా సర్వే.. అంటే కులగణన నివేదికను అధికారికంగా ఆమోదించారు. పైకి ఇదొక పరిపాలనాపరమైన నిర్ణయంగా కనిపిస్తున్నప్పటికీ, దీని వెనుక ఒక మాస్టర్ పొలిటికల్ స్కెచ్ దాగి ఉంది. తన తర్వాత ముఖ్యమంత్రి కాబోతున్న డీకే శివకుమార్ కు, తనను పదవి నుంచి దించిన కాంగ్రెస్ అగ్రనేత రాహుల్ గాంధీకి ఇది ఆయన ఇస్తున్న సైలెంట్ రివెంజ్ అని రాజకీయ విశ్లేషకులు స్పష్టం చేస్తున్నారు. రాజీనామాకు ముందు ఆ రిపోర్టును ఆమోదించడం ద్వారా సిద్ధరామయ్య ఒక పొలిటికల్ టైమ్ బాంబ్ ను యాక్టివేట్ చేశారు. ఇక ఆ బాంబు పర్యవసానాలను ఎదుర్కోవాల్సిన పూర్తి భారం తదుపరి నాయకత్వంపైనే పడింది.
కర్ణాటకలో కులగణన సర్వేకు సుదీర్ఘమైన చరిత్ర ఉంది. గత తొమ్మిదేళ్లలో రాష్ట్రంలో రెండుసార్లు కుల సర్వేలు జరిగాయి, విశేషమేమిటంటే ఆ రెండుసార్లూ ముఖ్యమంత్రిగా సిద్ధరామయ్యే ఉన్నారు. 2017లో ఆయన తొలిసారి సీఎంగా ఉన్నప్పుడు కాంతరాజ్ కమిషన్ నేతృత్వంలో సర్వే పూర్తయినప్పటికీ, ఆ తర్వాత వచ్చిన జేడీఎస్-కాంగ్రెస్, బీజేపీ ప్రభుత్వాలు తీవ్ర వ్యతిరేకత వస్తుందన్న భయంతో దానిని పక్కనపెట్టాయి. మళ్లీ 2023లో కాంగ్రెస్ అధికారంలోకి వచ్చిన తర్వాత, పాత డేటా స్థానంలో కొత్త సర్వేకు సిద్ధరామయ్య ఆదేశించారు. కమిషన్ చైర్మన్ కె. మధుసూదన్ నాయక్ నేతృత్వంలో 2025 నవంబర్ నాటికి ఈ తాజా నివేదిక సిద్ధమైంది. రాష్ట్రంలో వేగంగా మారుతున్న రాజకీయ పరిణామాల నేపథ్యంలో, ఈ ప్రక్రియను వేగవంతం చేసి మరీ ముఖ్యమంత్రి దీనికి ఆమోదముద్ర వేశారు. పదవి నుంచి దిగిపోతున్న సమయంలో ఈ నివేదికను ఆమోదించడం ద్వారా కర్ణాటకలో తనకు మించిన అతిపెద్ద ఓబీసీ నాయకుడు మరొకరు లేరని సిద్ధరామయ్య తన మార్క్ వేశారు. తన ఇమేజ్ ను సుస్థిరం చేసుకుంటూనే, ఈ రిపోర్టు అమలు బాధ్యతను డీకే శివకుమార్ చేతుల్లో పెట్టి ఆయన చాకచక్యంగా తప్పుకున్నారు.
సిద్ధరామయ్య ఆమోదించిన ఈ నివేదిక ఇప్పుడు కాబోయే ముఖ్యమంత్రి డీకే శివకుమార్కు అగ్నిపరీక్షగా మారబోతోంది. సుమారు ఐదు కోట్ల తొంభై లక్షల మందిని కవర్ చేసిన ఈ సర్వే దేశంలోనే అతిపెద్ద కులగణన. అధికారిక లెక్కలు బయటకు రాకపోయినా, లీక్ అయిన సమాచారం ప్రకారం కర్ణాటకలో అహింద అంటే మైనార్టీలు, దళితులు, వెనుకబడిన వర్గాల జనాభా ఏకంగా అరవై తొమ్మిది శాతానికి పైగా ఉన్నట్లు తెలుస్తోంది. ముస్లింలు పద్నాలుగు శాతంతో అతిపెద్ద సామాజిక వర్గంగా ఉండగా.. దశాబ్దాలుగా కర్ణాటక రాజకీయాలను శాసిస్తున్న లింగాయత్లు పదకొండు శాతానికి, వొక్కలిగలు పది నుంచి పన్నెండు శాతానికే పరిమితమైనట్లు రిపోర్టులో ఉందని సమాచారం. ఈ లెక్కలు ఇప్పుడు ఆధిపత్య కులాల్లో తీవ్ర ఆందోళన రేపుతున్నాయి. డీకే శివకుమార్ స్వతహాగా వొక్కలిగ సామాజిక వర్గానికి చెందిన బలమైన నాయకుడు. ఇప్పుడు ఆయన ఈ నివేదికను అమలు చేస్తే తన సొంత వొక్కలిగ, లింగాయత్ వర్గాల నుంచి తీవ్ర వ్యతిరేకత ఎదుర్కోవాల్సి వస్తుంది. ఒకవేళ అమలు చేయకుండా పక్కనపెడితే సిద్ధరామయ్య కన్సాలిడేట్ చేసిన అరవై తొమ్మిది శాతం అహింద వర్గాల ఓటు బ్యాంకు కాంగ్రెస్కు దూరమవుతుంది. ఏ నిర్ణయం తీసుకున్నా డీకే శివకుమార్కు నష్టం జరిగేలా సిద్ధరామయ్య ఒక పక్కా పొలిటికల్ మైన్ ఫీల్డ్ సెట్ చేశారు.
ఈ కులగణన నివేదిక కేవలం డీకే శివకుమార్కే కాదు, జాతీయ స్థాయిలో రాహుల్ గాంధీ ఇమేజ్కు కూడా అతిపెద్ద సవాల్ను విసురుతోంది. గత సార్వత్రిక ఎన్నికల నుంచి రాహుల్ గాంధీ కులగణన అంశాన్ని ప్రధాన అస్త్రంగా వాడుకుంటున్నారు. కులగణన అనేది సమాజానికి ఎక్స్-రే లాంటిదని, సామాజిక న్యాయం జరగాలంటే ఈ డేటా కచ్చితంగా ఉండాలని ఆయన దేశవ్యాప్తంగా ప్రచారం చేస్తున్నారు. కాంగ్రెస్ పాలిత రాష్ట్రాలైన కర్ణాటక, తెలంగాణలు ఈ విధానానికి టెస్టింగ్ గ్రౌండ్స్ గా మారాయి. రాహుల్ గాంధీ చెప్పిన విధానాన్ని అమలు చేస్తూనే సిద్ధరామయ్య ఇప్పుడు అధిష్టానాన్ని ఇరుకునపెట్టారు. ఒకవేళ కర్ణాటకలో కొత్తగా ఏర్పడే శివకుమార్ ప్రభుత్వం ఆధిపత్య కులాల ఒత్తిడికి తలొగ్గి ఈ నివేదికను అసెంబ్లీలో ప్రవేశపెట్టకుండా దాచిపెడితే, జాతీయ స్థాయిలో రాహుల్ గాంధీ ప్రతిష్ట దారుణంగా దెబ్బతింటుంది. కేంద్రంలో కులగణన కావాలని డిమాండ్ చేసే కాంగ్రెస్, తమ సొంత రాష్ట్రంలో ఆ రిపోర్టును ఎందుకు అమలు చేయడం లేదంటూ బీజేపీ తీవ్ర స్థాయిలో ఎదురుదాడి చేసే అవకాశం ఉంది. సామాజిక న్యాయం కోసం పోరాడే నాయకుడిగా రాహుల్ గాంధీ క్రియేట్ చేసుకున్న ఇమేజ్ ఒక్క దెబ్బతో డ్యామేజ్ అవుతుంది.
కర్ణాటకలో చోటుచేసుకుంటున్న ఈ అండర్ కరెంట్ పాలిటిక్స్ ఇప్పుడు క్షేత్రస్థాయిలో బహిర్గతమవుతున్నాయి. సిద్ధరామయ్య రాజీనామా వార్తలు బయటకు రాగానే ఆయన సొంత సామాజిక వర్గమైన కురుబ కమ్యూనిటీ రాయచూర్లో పెద్ద ఎత్తున రోడ్లెక్కి నిరసనలకు దిగింది. కాంగ్రెస్ హైకమాండ్కు వ్యతిరేకంగా నినాదాలు చేస్తూ ఏకంగా రాహుల్ గాంధీ ఫోటోలను దహనం చేశారు. ఓబీసీ నాయకుడైన సిద్ధరామయ్యను దించి, ఆధిపత్య వర్గానికి చెందిన డీకే శివకుమార్ను సీఎం చేయడం వల్ల అహింద వర్గాల్లో నెలకొన్న ఆగ్రహానికి ఈ నిరసనలే నిదర్శనంగా నిలుస్తున్నాయి. కాంగ్రెస్ అధిష్టానం సిద్ధరామయ్యకు జాతీయ స్థాయిలో కీలక పదవి ఆఫర్ చేసినప్పటికీ, ఆయన దానిని సున్నితంగా తిరస్కరించారు. ఆయన తన రాజకీయ భవిష్యత్తును కర్ణాటకలోనే కొనసాగించాలని, రాష్ట్ర రాజకీయాల్లో తన పట్టు ఏమాత్రం సడలకూడదని గట్టిగా నిర్ణయించుకున్నారు. ముఖ్యమంత్రి పదవి నుంచి దిగిపోయినప్పటికీ, తన అహింద పాలిటిక్స్ లేకుండా కర్ణాటక కాంగ్రెస్ మనుగడ సాగించలేదన్న స్పష్టమైన మెసేజ్ ను ఆయన ఢిల్లీకి పంపించారు. మొత్తంగా తన వారసుడిని, కాంగ్రెస్ హైకమాండ్ను తాను సెట్ చేసిన నిబంధనల చట్రంలోనే బందీలను చేస్తూ సిద్ధరామయ్య అల్టిమేట్ పొలిటికల్ రివెంజ్ తీర్చుకున్నారు.
